صادرات تخمه آفتابگردان ایرانی؛ فرصت سودآور در بازار جهانی

ترکیه، امارات و حتی برخی کشورهای اروپایی سال‌ها است که ارزش افزوده این محصول ساده را کشف کرده‌اند و از آن سودهای میلیونی به‌دست می‌آورند. جالب اینجاست که بخش قابل‌ توجهی از تخمه خام مورد نیاز این کشورها از همین مزارع ایران تامین می‌شود. یعنی کشاورز ایرانی زحمت می‌کشد، تخمه مرغوب پرورش می‌دهد، اما سود نهایی نصیب کارخانه‌داران خارجی می‌شود. برای اینکه آن‌ها خط تولید دارند و ما فقط ماده خام صادر می‌کنیم.

در ادامه این راهنما از وب سایت سیفی انواع تخمه مورد تقاضا در بازارهای جهانی و مزیت‌های رقابتی تخمه ایرانی را بررسی خواهیم کرد و در نهایت مسیر عملی راه‌اندازی خط تولید اختصاصی برای موفقیت در صادرات تخمه آفتابگردان را قدم به قدم توضیح می‌دهیم.

اهمیت صادرات تخمه

در سال‌های اخیر بازار جهانی تخمه آفتابگردان رشد قابل‌ توجهی داشته و ایران با توجه به ظرفیت‌های کشاورزی خود می‌تواند سهم مهمی از این بازار را به خود اختصاص دهد. با توجه به مدرن شدن کشاورزی و پایین آمدن درصد تخمه‌های پوک، نرخ کاشت و برداشت بازار تخمه آفتابگردان در حال افزایش است.

واقعیتی که کمتر کسی به آن اشاره می‌کند این است که ایران در سال ۲۰۲۴ دوازدهمین واردکننده بزرگ تخمه آفتابگردان در جهان بوده است. در حالی که ما پتانسیل صادرات داریم، همچنان جزو کشورهای واردکننده این محصول هستیم. بدتر از آن رشد خرید ۵۳ درصدی نسبت به سال ۲۰۲۳ است. این یعنی یک چالش بزرگ در زنجیره تامین و فرآوری وجود دارد. جالب‌تر اینکه آمارهای گمرکی نشان می‌دهد روغن تخمه آفتابگردان جزو کالاهای اول وارداتی ایران است. به عبارت دیگر ما ماده خام را وارد می‌کنیم یا در بهترین حالت، تخمه را به صورت فله‌ای و فرآوری‌ نشده از کشور خارج می‌کنیم.

اینجاست که ارزش افزوده واقعی خود را نشان می‌دهد. کشاورز ایرانی تخمه را با قیمت پایین می‌فروشد بعد همان تخمه در کارخانه‌های ترکیه یا امارات فرآوری می‌شود و با بسته‌بندی شیک و قیمتی چند برابر به کشورهای دیگر صادرات می‌شود.

شناخت انواع تخمه مورد تقاضا برای صادرات

برای ورود به بازار صادرات تخمه آفتابگردان ایرانی، اولین قدم شناخت دقیق نیاز بازار هدف است. تجربه نشان داده که خریداران خارجی به چند دسته مشخص از تخمه آفتابگردان علاقه دارند:

تخمه روغنی

بازار اروپا برای کارخانه‌های روغن‌ و خوراک دام طیور به دنبال این نوع تخمه است. در این دسته خلوص روغن و میزان پروتئین اهمیت زیادی دارد. براساس مستندات فنی اگر قصد دارید برای مصارف صنعتی فروش تخمه آفتابگردان در بازار جهانی را تجربه کنید، فرآیندهایی مانند پوست‌گیری، آسیاب و پرس سرد در کشور مبدا می‌تواند حاشیه سود را به طور قابل توجهی افزایش دهد. تخمه ریز مشکی رایج‌ترین نوع تخمه آفتابگردان روغنی در ایران است.

تخمه آجیلی

تخمه‌های اجیلی مانند تخمه دور سفید و شمشیری بیشتر جنبه خوراکی و تنقلات دارند. بازار کشورهای عربی به‌شدت خواهان این تخمه‌ها هستند. البته اگر صادرکننده توانایی مغز کردن تخمه را داشته باشد، مغز تخمه‌های آجیلی نیز بازار پررونقی دارد.

تخمه‌ای که به صورت کامل پوست‌گیری شده و مغز آن جدا می‌شود، ارزش افزوده بسیار بالایی دارد. کشورهای اروپایی و آمریکای شمالی از این مغزها در صنعت نانوایی، شیرینی‌پزی و تولید اسنک استفاده می‌کنند. اگر خط تولید فراوری تخمه شما به دستگاه تخمه شکن صنعتی با حداقل درصد خردشدگی مغز مجهز باشد، می‌توانید مشتریان دائمی و حرفه‌ای جذب کنید.

مزیت‌های تخمه آفتابگردان ایرانی در بازار جهانی

اگر به شما بگوییم با وجود تولید بسیار بالای تخمه در چین و روسیه یا حتی اوکراین، تخمه آفتابگردان ایرانی در بازارهای جهانی یک برند شناخته شده است. کشاورزان استان‌های کرمانشاه، آذربایجان شرقی و… با تکیه بر دانش نوین کشاورزی تخمه‌هایی با طعم بهتر و با کیفیت‌تر از انواع اوکراینی برداشت می‌کنند.

آب و هوای نیمه‌ خشک ایران باعث می‌شود تخمه‌ها چربی و روغن طبیعی بیشتری ذخیره کنند. این ویژگی وقتی تخمه بوداده می‌شود، تردی و عطر فوق‌العاده‌ای ایجاد می‌کند که در نمونه‌های وارداتی از چین یا هند کمتر دیده می‌شود. همچنین به دلیل نوسانات نرخ ارز، تجارت تخمه آفتابگردان برای خریداران خارجی کاملا رقابتی و مقرون به صرفه تمام می‌شود. در حقیقت شما به طور همزمان هم از نوسانات ارز و هم از کیفیت داخلی سود می‌کنید.

بهترین روش برای صادرات تخمه آفتابگردان

صادرات تخمه به روش سنتی یعنی خرید از دلال، بسته‌بندی ساده و فروش به تاجر خارجی سود بسیار کمی دارد. زیرا شما آخرین حلقه زنجیره هستید و تمام ارزش افزوده در حلقه‌های قبلی جا مانده است.

از این‌رو پیشنهاد می‌کنیم در مدل کسب‌ و کار خود یک بازنگری کامل انجام دهید. به جای فروشنده، تولیدکننده باشید، فرض کنید یک تولیدی مدرن با خط تولید کامل فراوری خشکبار راه‌اندازی می‌کنید. دیگر نیازی نیست تخمه را نیمه‌ آماده را به بازرگان خارجی بفروشید. شما خودتان تخمه خام را به طور مستقیم از کشاورز (بدون واسطه) خریداری کرده و در کارخانه آن را تمیز، درجه‌بندی، بو داده، طعم‌دهی و بسته‌بندی می‌کنید و سپس با نام تجاری خود یا به عنوان محصول OEM برای برندهای معروف خارجی صادر می‌کنید.

اگر نگران هزینه‌های راه‌اندازی تولیدی خشکبار هستید، خبر خوب این است که گروه صنعتی سیفی خدمات منحصربه‌فردی را ارائه می‌دهد. مجموعه ما فقط فروشنده تجهیزات خط تولید فرآوری نیست بلکه مشاور و شریک تجاری شما در مسیر تولید است. با خط تولید کامل فراوری خشکبار سیفی شما در کمترین زمان ممکن و با بالاترین کیفیت به جمع تولیدکنندگان بزرگ می‌پیوندید و در منطقه خودتان اشتغال‌زایی خوبی ایجاد می‌کنید. در ادامه با ما همراه باشید تا ببینید این خط تولید چه امکاناتی در اختیار شما قرار می‌دهد.

الزامات راه اندازی خط تولید برای صادرات تخمه آفتابگردان

وارد شدن به حوزه تجارت تخمه آفتابگردان در سطح صادرات به یک خط فرآوری اصولی و استاندارد نیاز دارد. در واقع با یک دستگاه بوجاری ساده یا یک دیگ دستی نمی‌توانید یک محصول صادراتی و با کیفیت داشته باشید. برای رسیدن به کیفیت اروپا و خاورمیانه شما به تجهیزات زیر نیاز دارید:

دستگاه بوجاری تخمه

این دستگاه برای جداسازی تخمه از گیاه، سنگ، خاک و سایر ناخالصی‌ها کاربرد دارد. این مرحله در خطوط پیشرفته شامل چندین لایه الک با مش‌بندی متفاوت و یک سیستم مکنده قوی است. تخمه‌هایی که وارد مرحله بعد می‌شوند باید کاملا خالص و عاری از هرگونه مواد زائد باشند. همچنین گاهی بعد از شکستن پوست تخمه باید خروجی دستگاه تخمه شکن وارد دستگاه بوجاری شود. دستگاه بوجاری تخمه سیفی با قابلیت تفکیک مغز تخمه، پوست خرد شده، تخمه نشکسته و ضایعات در خروجی‌های متفاوت راندمان خط تولید را افزایش می‌دهد.

دستگاه سورتینگ تخمه

بعد از دستگاه بوجاری نوبت به درجه‌بندی و سایزبندی تخمه می‌رسد. تخمه‌ها باید بر اساس اندازه دسته‌بندی شوند. دستگاه سورتینگ تخمه سیفی با استفاده از غلطک‌های استوانه‌ای، تخمه‌های ریز که معمولا برای صادرات مناسب نیستند و به عنوان خوراک دام فروخته می‌شوند را از تخمه‌های درشت مخصوص صادرات در ۶ ستیز متفاوت جدا می‌کند. این دستگاه با دقت بالا و حداقل ضایعات فعالیت کرده و سورتینگ سیفی در مدل‌های ۴ غلطک، ۸ و ۲۰ غلطک ساخته شده است. به طوری که باید متناسب با حجم کار و نیاز خود ظرفیت مناسب را انتخاب و خریداری کنید.

دستگاه تخمه شکن صنعتی

اگر قصد صادرات مغز تخمه (کرنل) را دارید، این مهم‌ترین دستگاه شما است. دستگاه تخمه شکن صنعتی گروه سیفی با ضربات ملایم پوسته را می‌شکند بدون اینکه مغز آسیبی ببیند. این دستگاه‌ها قابلیت تنظیم فاصله و سرعت را دارند تا براساس سایز و رطوبت تخمه بهترین عملکرد را ارائه دهند.

نوار نقاله بالابر

با اینکه نوارهای نقاله بالابر جزو وسایل جانبی خط فرآوری تخمه هستند، اما وجود آن برای جلوگیری از شکستگی و افزایش راندمان کارخانه ضروری است. انتقال محصول توسط کارگر با تلمبه یا سطل باعث له‌ شدن و خردشدگی تخمه می‌شود که درصد برگشت محصول صادراتی را بالا می‌برد. نوار نقاله بالابر گروه سیفی با سرعت کنترل شده و سطح شیب‌دار مناسب، محصول را با ظرافت از دستگاهی به دستگاه دیگر منتقل می‌کند.

گروه صنعتی سیفی این دستگاه‌ها را با بهترین قطعات و قابل سفارشی‌سازی برای مشتری طراحی می‌کند و نحوه کار با آن‌ها را به اپراتورها آموزش می‌دهد تا شما برای کار با دستگاه با مشکل مواجه نشوید.

کلام آخر

صادرات تخمه آفتابگردان یک صنعت واقعی و رو به رشد است و از زمین کشاورزی شروع و به بازارهای جهانی و داخلی ختم می‌شود. بهترین و مطمئن‌ترین راه برای تسلط بر این بازار، اتکا به تولید داخلی و خط فرآوری اختصاصی است. از این‌رو با تجهیز کردن خط تولید خود توسط گروه صنعتی سیفی شما دیگر یک بازرگان معمولی نیستید بلکه یک تولیدکننده در سطح جهانی هستید.

سوالات متداول